Hồi chuông cảnh báo về sức khỏe tâm thần từ thế hệ lớn lên cùng mạng xã hội

Nghiên cứu thu hút sự chú ý của công chúng trong bối cảnh nhiều quốc gia đang có động thái noi theo Australia - quốc gia tiên phong trong việc hạn chế quyền truy cập mạng xã hội đối với trẻ em dưới 16 tuổi

Nhóm nghiên cứu đã theo dõi và thu thập dữ liệu thường niên từ 1.195 học sinh tại Melbourne trong suốt giai đoạn từ 12 -18 tuổi. Kết quả cho thấy nhóm thanh thiếu niên lướt mạng xã hội hơn 2 tiếng mỗi ngày có nguy cơ đối mặt với các vấn đề về sức khỏe tâm thần vào năm sau cao hơn hẳn so với nhóm dùng dưới 1 tiếng. Các biểu hiện tiêu biểu bao gồm các triệu chứng trầm cảm gia tăng và chỉ số hạnh phúc sụt giảm.

Đáng chú ý, rủi ro từ mạng xã hội không chia đều cho mọi lứa tuổi trong giai đoạn dậy thì. Trong đó, độ tuổi nhạy cảm nhất là từ 12–13 tuổi, tác động tiêu cực thể hiện rõ rệt nhất ở nhóm này, bất kể giới tính. Nguy cơ xuất hiện các triệu chứng trầm cảm, lo âu, giảm chỉ số hạnh phúc hay thậm chí tự gây thương tích ở độ tuổi này cao gấp đôi so với nhóm 14–16 tuổi và 17–18 tuổi.

Nhìn chung, mức độ tác động của mạng xã hội trên diện rộng được đánh giá ở mức vừa phải. Tuy nhiên, nếu xét riêng nhóm trẻ em gái từ 12–13 tuổi, cứ 100 em sử dụng mạng xã hội trên 2 tiếng mỗi ngày thì có thêm khoảng 11 trường hợp gặp phải các triệu chứng trầm cảm nghiêm trọng.

Bên cạnh đó, nhóm nghiên cứu Australia còn tiến hành một cuộc khảo sát đối với các bậc phụ huynh tại nước này về nỗ lực hạn chế trẻ em tiếp cận mạng xã hội. Kết quả cho thấy, các quy định pháp luật mới đang dần thay đổi góc nhìn cũng như cách quản lý của cha mẹ đối với việc sử dụng mạng xã hội của con cái.

Khảo sát này được tiến hành trên hơn 2.000 phụ huynh có con dưới 17 tuổi. Theo kết quả chưa công bố chính thức, 59% phụ huynh cảm thấy đạo luật này là điểm tựa vững chắc giúp họ dễ dàng hơn trong việc thiết lập các quy tắc dùng mạng xã hội với con cái. Trong khi đó, 39% phụ huynh cho biết luật đã thay đổi góc nhìn của họ về thời điểm thích hợp để con sở hữu tài khoản mạng xã hội riêng. Đáng chú ý,16 tuổi là cột mốc nhận được nhiều sự đồng thuận nhất với tỷ lệ phụ huynh đạt 38%.

Dù kỳ vọng vào những điều tích cực từ luật cấm mạng xã hội đối với người dưới 16 tuổi, các nhà khoa học Australia nhấn mạnh rằng nếu chỉ dựa vào các lệnh cấm theo độ tuổi thì khó có thể loại bỏ hoàn toàn mọi rủi ro. Bằng chứng là các cuộc khảo sát đã chỉ ra các triệu chứng trầm cảm gia tăng vẫn dai dẳng bám theo các bạn trẻ cho đến tận năm 18 tuổi. Thực trạng này gióng lên hồi chuông cảnh báo về việc cần tiếp tục đồng hành và hỗ trợ nhóm vị thành niên.

Theo khuyến cáo của giới khoa học Australia, các nền tảng mạng xã hội phải chịu trách nhiệm về các thuật toán và tính năng đang cố tình thao túng người dùng, khiến họ sa đà vào mạng xã hội và tiếp xúc với các nội dung độc hại. Một trong những giải pháp khả thi để thực hiện điều này là thông qua dự luật cải cách về "Nghĩa vụ chăm sóc kỹ thuật số" đang được đề xuất tại Australia.

Cùng với đó, các trường học cần tăng cường giáo dục về an toàn và kỹ năng số học đường, đồng thời hỗ trợ các bậc phụ huynh định hướng cho con em mình hình thành những thói quen lành mạnh hơn khi tham gia vào không gian mạng.